Pełne księgi rachunkowe od 2027 roku – sprawdź, czy przekraczasz limit

Dla wielu przedsiębiorców prowadzących podatkową księgę przychodów i rozchodów (KPiR) „księgi rachunkowe” brzmią jak temat zarezerwowany dla spółek kapitałowych i dużych firm. Tymczasem obowiązek ich prowadzenia obejmuje także osoby fizyczne prowadzące jednoosobową działalność oraz wspólników spółek cywilnych, jawnych i partnerskich, jeśli przekroczą ustawowy limit przychodów. „Księgi rachunkowe” to pełna księgowość, czyli bardziej rozbudowana forma ewidencji niż KPiR. O obowiązku od 1 stycznia 2027 r. zadecydują przychody z 2026 r.

Kogo dotyczy obowiązek

Ustawa o rachunkowości nakłada obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych na:

• osoby fizyczne,
• spółki cywilne osób fizycznych,
• spółki jawne osób fizycznych,
• spółki partnerskie,
• przedsiębiorstwa w spadku działające na podstawie ustawy o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej i innych ułatwieniach związanych z sukcesją przedsiębiorstw (w tym spółki cywilne osób fizycznych i przedsiębiorstw w spadku).

Obowiązek powstaje, gdy przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów za poprzedni rok obrotowy wyniosły co najmniej równowartość 2 500 000 euro w walucie polskiej.

Jak ustalić limit w złotych

Limit w euro przelicza się na złote według średniego kursu NBP ogłoszonego w pierwszym dniu roboczym października roku poprzedzającego rok obrotowy.

Kurs z 1 października 2026 r. wynosi 4,3770 zł/euro (tabela nr 191/A/NBP/2026).

2 500 000 euro × 4,3770 zł/euro = 10 942 500 zł

To właśnie ta kwota jest limitem, który decyduje o obowiązku prowadzenia ksiąg rachunkowych od 1 stycznia 2027 r.

Ważne: zakres przychodów branych pod uwagę w ustawie o rachunkowości i w ustawie o PIT jest różny. Przy ustalaniu limitu nie wystarczy więc sprawdzić jednej ustawy.

Ustawa o rachunkowości – co wlicza się do limitu

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o rachunkowości liczą się przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów za poprzedni rok obrotowy. Dla limitu obowiązującego w 2027 r. są to przychody osiągnięte w 2026 r.

Po zmianach obowiązujących od 2025 r. do limitu nie wlicza się już przychodów z operacji finansowych jako odrębnej kategorii. Nie sumuje się też automatycznie pozostałych przychodów operacyjnych.

Ustawa o PIT – zakres jest szerszy

Według art. 24a ust. 4 ustawy o PIT obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych dotyczy osób fizycznych, spółek cywilnych osób fizycznych, spółek jawnych osób fizycznych i spółek partnerskich, których przychody w rozumieniu art. 14 ustawy o PIT za poprzedni rok podatkowy osiągnęły co najmniej równowartość kwoty w euro wskazanej w przepisach o rachunkowości.

Oznacza to, że w przypadku podatników PIT nie bierze się pod uwagę wyłącznie przychodów netto ze sprzedaży towarów i produktów.

Co to oznacza dla przedsiębiorcy prowadzącego PKPiR

Osoba fizyczna prowadząca w 2026 r. PKPiR, która sprawdza, czy od 1 stycznia 2027 r. musi przejść na księgi rachunkowe, powinna zsumować przychody z działalności gospodarczej ustalone według ustawy o PIT. Mogą one być wyższe niż przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów, o których mówi ustawa o rachunkowości.

Przykład

Przedsiębiorca będący osobą fizyczną prowadzi w 2026 r. PKPiR. W tym roku osiągnął:

• 10 900 000 zł przychodów netto ze sprzedaży towarów i produktów,
• 50 000 zł odsetek od środków zgromadzonych na firmowych rachunkach bankowych, które stanowią przychód z działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o PIT, ale nie są przychodami netto ze sprzedaży towarów i produktów w rozumieniu ustawy o rachunkowości.

Sama sprzedaż towarów i produktów (10 900 000 zł) jest niższa od limitu 10 942 500 zł. Dla obowiązku prowadzenia ksiąg rachunkowych liczą się jednak przychody z działalności gospodarczej według ustawy o PIT:

10 900 000 zł + 50 000 zł = 10 950 000 zł

Limit 10 942 500 zł został przekroczony, więc przedsiębiorca od 1 stycznia 2027 r. będzie zobowiązany do prowadzenia ksiąg rachunkowych.

W przypadku osoby fizycznej prowadzącej PKPiR przy ocenie obowiązku przejścia na księgi rachunkowe należy uwzględnić wszystkie przychody z działalności gospodarczej określone zgodnie z ustawą o PIT, a ich zakres może być szerszy niż w ustawie o rachunkowości. Nawet stosunkowo niewielki przychód uboczny, jak odsetki od środków na rachunku firmowym, może przesądzić o przekroczeniu limitu.

Podstawa prawna

– art. 14, art. 24a ust. 4–4f ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r., poz. 592),
– art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 3 ust. 1 pkt 30a, art. 3 ust. 3 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r., poz. 522).

Udostępnij:

Udostępnij na Facebooku Udostępnij na X Udostępnij na LinkedIn